Ba phút sự thật

Phùng Quán Báo Phụ nữ tp. HCM, Xuân 1993
Trong cuộc đời làm văn của tôi, tôi mắc phải một khuyết điểm trầm trọng: Diễn đạt dài dòng. Người đầu tiên dạy cho tôi sự hàm súc, cô đọng trong nghệ thuật ngôn từ là một thanh niên Cuba. Anh tên là Angtôniô Ếchxêvania (José Antonio Echevarria), biệt danh là Măngđana (Manzana - Quả táo). Anh mới 22 tuổi, sinh viên khoa ngữ văn. Ngày đó đất nước Cuba còn sống dưới chế độ độc tài Batitsta (ngày nay đất nước Cuba lại đang sống trong chế độ độc tài của anh em nhà Castrol: Fidel Castrol và Raul Castrol - Hồ Như Hiển). Thói dối trá, đạo đức giả, lừa bịp được bọn Batitsta chọn làm quốc sách cai trị dân. Quốc sách này được lũ khuyển ưng văn hóa, văn nghệ tô vẽ, dệt gấm thêu hoa, nên ngày càng trở nên độc hại, ru ngủ không ít người Cuba vốn hào hiệp, cả tin, nhiệt tâm và lương thiện. Măngdana tham gia tổ chức bí mật nhằm lật đổ chế độ Batítsta. Anh cùng với mấy người bạn thân tín trong tổ chức hoạch định một kế hoạch xé toạc bức màn quốc sách lừa mỵ của bọn độc tài và nói rõ sự thật với nhân dân. Kế hoạch khá mạo hiểm: Đánh chiếm Đài phát thanh quốc gia vào giờ phát thanh ca nhạc, giờ mà không một người dân Cuba nào không ngồi bên máy thu thanh. Sau khi đã dự liệu tính toán kỹ lưỡng đến cả những chi tiết nhỏ nhặt nhất trong kế hoạch đánh chiếm, Măngdana cùng với bạn anh biết chắc rằng chỉ chiếm nổi đài phát thanh trong vòng 3 phút, có nghĩa là 180 giây đồng hồ, sau đó bọn bảo vệ dài sẽ tiêu diệt anh… Vậy là bài nói chuyện của anh sẽ phải chấm hết ở giây đồng hồ thứ 181. Anh đặt tên cho kế hoạch mạo hiểm này là "Ba phút sự thật".

Phái yếu mạnh quá!

 

Nguyễn Hữu Vinh

Đó phải chăng là một lời khen, hay như tiếng than, câu cảnh báo, phản ánh những mâu thuẫn nội tại ở người phụ nữ thời nay?

Khen. Cách đây khoảng nửa thế kỷ trở về trước, người phụ nữ Việt Nam khi bước lên “xe hoa” là như được hóa thành một kẻ khác. Nếu ở bên Tây, chị em chỉ bị “mất” họ thôi, còn ở ta thì “mất” cả tên. “Mất” họ nghĩa là lấy họ theo dòng họ nhà chồng. Còn “mất” tên là được dùng chung tên chồng. Thí dụ: cô Lúa lấy anh Ngô thì nay cô được gọi là chị Ngô, rồi bà Ngô – cái chỉ dấu cho thiên hạ biết cô như vật sở hữu của anh Ngô rồi. Cả làng nhà chồng chả bao giờ biết cô Lúa là ai cả. Đó vừa như cái “đòn phủ đầu” để các ông chồng “dạy vợ từ thuở bơ vơ mới về”, nhưng cũng như một biểu hiện cho sự lệ thuộc vào đàn ông ở người phụ nữ nước ta nó ghê gớm thế nào. Và tất cả cuộc sống của họ sau đó đã minh họa cho điều này. Vừa như “cái máy đẻ”, nhưng vẫn phải lo nhà cửa bếp núc đủ thứ, việc đồng áng cũng không khác mấy đàn ông. Khi cha mẹ chết thì phải gào khóc rõ to vào, “lăn đường” ^[1] từ nhà ra mộ… để chứng tỏ cái đạo hiếu, không thì thiên hạ chê cười. Giỗ chạc thì chỉ được ăn dưới bếp, khá hơn tí thì ngồi nhà trên nhưng cũng chỉ “chiếu dưới” thôi. Còn cảnh thê-thiếp nữa, tức là chấp nhận làm vợ lẽ, hoặc chồng lấy thêm vợ hai, vợ ba… Vài ví dụ vậy, chứ còn vô vàn dẫn chứng, và tuỳ từng dân tộc, địa phương, vùng miền mỗi nơi mỗi vẻ.

Người Việt khát khao từ ao ra biển lớn

NGUYỄN HOÀNG ĐỨC

Khi nhà du hành Mỹ Neil Armstrong là người đầu tiên đổ bộ xuống mặt trăng, ông đã nói một câu rất nổi tiếng ngay khi khởi bước đầu tiên : “Đó là một bước đi nhỏ, nhưng là một bước tiến rất lớn của nhân loại”. Các nhà khoa học cũng thường nói đến thời điểm xuất phát rất quan trọng của vạn vật, theo tiếng Tây, người ta gọi là Depart. Các phi công thường nói, lái máy bay, khó nhất là lúc cất cánh, sau đó là lúc hạ cánh, còn đang bay thì không khó lắm. Còn người Việt thường nói “Khắc đi thì khắc đến, không đi thì không đến”. Nhưng muốn đi mà chẳng khởi hành thì chẳng bao giờ đi được, mà đã không đi thì không đến. Đó là quá trình lý giải phần nào cho tình trạng còn rất nhỏ bé, rất lạc hậu của người Việt hiện nay.

Trong mắt người nước ngoài: Hãy nói lời xin lỗi

 TT - Sống ở VN, nhiều lần tôi bị hụt hẫng trong những tình huống chỉ nhận được những cái ngoảnh mặt làm ngơ, sự im lặng thay vì lời xin lỗi làm dịu lòng.

Tuần trước trên đường đi ăn tiệc, tôi đã tấp vào một trạm xăng bên đường để đổ xăng. Nhân viên trạm xăng vô ý bơm quá đầy và làm xăng văng vào áo mới tôi đang mặc. Quá bất ngờ tôi không còn nói được gì, chỉ nhìn chằm chằm vào mặt anh ấy.

NỮ GIỚI QUYẾN RŨ VÌ ĐÂU?

Đào Hiếu

Nếu đời không có đàn bà thì đàn ông chỉ biết nhậu, coi đá banh rồi … chết. Nếu trên thế giới số lượng đàn bà chỉ bằng một phần mười đàn ông thì mười ông Adam sẽ giành nhau một bà Eva, sẽ đánh nhau rồi cũng … chết. Còn nếu như đàn bà nhiều hơn đàn ông như hiện nay thì đàn ông vẫn tiếp tục lai rai bỏ mạng vì bị đàn bà nó ghen, nó hành cho chết.

Nhưng tại sao quý ông cứ lẽo đẽo chạy theo đàn bà?

Đó là vì đàn bà có sức quyến rũ.

NHỮNG ĐOẠN VĂN PHONG PHÚ ĐẾN NGẨN NGƠ ...

...dưới đây, được trích từ những bài văn có thật, và được đăng trên Phụ san Làng cười, Xuân Tân Mão 2011.

Văn là người ! Đặc biệt hiện nay, đào tạo học sinh về môn văn như thế nào mà có thể thấy được những ngu ngơ, tội nghiệp và phong phú của các em. Biết làm sao ???

Đề: Em hãy phân tích tấm lòng người mẹ của bà cụ Tứ trong chuyện “ Vợ nhặt” của nhà văn Kim Lân.

Trong cuộc sống sinh hoạt đời thường, hàng ngày chúng ta đã từng thưởng thức rất nhiều loại lòng như lòng lợn, lòng gà, lòng vịt, . . . chúng đều rất ngon và có vị riêng biệt khác nhau, nhưng tất cả đều không thể bằng lòng mẹ.

Đề:      Tả đường đến trường  

Con đường từ nhà đến trường em dài 2 mét. Ra khỏi ngõ, em rẽ phải đi qua quán bà Xuân, rồi rẽ trái đến quán ông Vịnh là rẽ trái tiếp, đi thẳng là tới.

Rất hay: Sự khác biệt giữa Đông và Tây

1. Quan điểm – Cách nghĩ

2. Lối sống

Bên lề phải, tản mạn về các vua

Nghịch Nhĩ

Lâu nay, vì sợ theo đuôi quần chúng nên thường chỉ xem các báo lề phải. Vẫn thấy không ít tờ báo lề phải hôm trước nói ngược, hôm sau lại nói xuôi, làm người đọc chẳng biết đâu mà lần nhưng gần đất xa trời rồi, đành lấy an toàn là bạn, tai nạn là thù kẻo nhỡ ra lại "được" phân thêm 4 mét vuông đất như Người Buôn Gió hay Cù Huy Hà Vũ…

Nói gì thì nói, đọc báo lề phải cũng thấy khối cái hay, cái mới. Nào đâu xa, mới đầu tháng 12 năm ngoái tuanvietnam.net có đăng bài "Bàn về phương thức cầm quyền của Đảng", tác giả là ông Nguyễn Văn An, nguyên Ủy viên Bộ chính trị, nguyên Trưởng ban Tổ chức trung ương, nguyên Chủ tịch Quốc hội. Vào mạng, thấy tên tác giả là rề rề kích chuột đọc ngay vì trước đó đã được đọc liền mấy bài của ông An, thấy tâm đắc lắm, chứ "bàn về phương thức cầm quyền của Đảng" trên các báo lề phải lâu nay thì biết rồi, khổ lắm, nói mãi.

Những hiểu nhầm về CPI

Nguyễn Vạn Phú

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) coi bộ rất đơn giản nhưng vẫn có nhiều người bị nhầm. Giới viết báo thì khỏe vì chỉ cần dựa vào số liệu của Tổng cục Thống kê công bố mà đưa tin nhưng nếu không cẩn thận nhiều lúc sẽ nhận định sai.

Ví dụ, giả thử CPI tháng 1, tháng 2, tháng 3 đều tăng 1%, các bạn đoán thử CPI quý 1 tăng bao nhiêu? Chắc rất nhiều bạn sẽ nói tăng 3%. Không đúng rồi.

Người nữ Việt

Bùi Tân Phong

TS Cù Huy Hà Vũ và vợ - LS Nguyễn Thị Dương Hà

Người chiến sĩ đấu tranh cho lý tưởng,
Vợ hiền sau lưng chịu đựng gấp hai lần;
Khi cái ác đến từ tay đồng tộc,
Thì nỗi đau càng thêm nặng ngàn cân.

Nhưng kẻ sĩ không thể nào khác được,
Công lý, tự do, phẩm giá con người…
Không tranh đấu, không một lần giành giữ,
Thì trọn đời như cầm thú mà thôi!

Xin trân trọng tri ân người nữ Việt:
Một lần đau khi sinh nở cho đời;
Một kiếp đau vì nước còn nô lệ,
Bốn ngàn năm trĩu nặng bờ vai.

Lời thưa:

Những dòng sau đây là cảm thức được viết ngay khi sự kiện xảy ra, nhưng cũng là suy tư qua năm tháng. Cảm hứng gần nhất được gợi lên khi đọc một bài ngắn nhưng có tính tổng hợp về việc “Huỷ vụ án Cù Huy Hà Vũ” trên trang mạng Bauxit Vietnam.

Nhà giáo Phạm Toàn gieo những ước mơ

GS. Nguyễn Huệ Chi, Nhà giáo Phạm Toàn, TS Cù Huy Hà Vũ

Cao Sơn

Nhà giáo Phạm Toàn khi viết văn có bút hiệu là Châu Diên. Ông còn là nhà nghiên cứu giáo dục.

Ông (và đồng tác giả Nguyễn Trường) soạn Sách học tiếng Việt cho học sinh dân tộc thiểu số được giải thưởng của UNESCO khu vực châu Á - Thái Bình Dương năm 1984, được nhận Huy hiệu lao động sáng tạo năm 1981 cũng vì thành tích dạy tiếng Việt cho học sinh dân tộc thiểu số. Từ năm 1980 cho tới những năm cuối thế kỉ trước, ông còn tham gia viết nhiều loại sách giáo khoa thực nghiệm công nghệ giáo dục.

Tản mạn về văn minh và văn hoá

PGS.TS Phạm Duy Nghĩa

Ngày xưa các cụ thường bảo người Tây chỉ hơn ta vì họ giỏi cái văn minh cơ khí, chứ còn phương Đông nghìn năm thâm trầm và huyền bí, nền văn trị, dùng văn để giáo hoá con người, tức là văn hoá của ta chẳng dày gấp mấy lần xứ họ.

Và cứ thế, lo ta có đặc thù, sắc thái riêng, mọi chính sách quốc gia cũng vì thế mà phải cắt xén gọt giũa cho phù hợp với người ta. Tựa như lá, cành, thân, rễ, từ ngàn đời nay thói quen sống, tư tưởng, cách người Việt Nam chúng ta nhìn và đối xử ở đời, tất cả những nguồn hành vi ứng xử âý đã tạo nên văn hoá như một cái cây dẻo dai và rắn chắc gắn với số phận dân tộc chúng ta. Chúng ta nghèo và lạc hậu, cũng một phần vì cái nền văn hoá cổ kính của chính dân tộc chúng ta.

Tình yêu thời bão giá

Đoan Trang

Y mới có người yêu. Cô ta xinh hay xấu, lành hay ác, tuổi tác ít hay nhiều, làm nghề ngồi một chỗ hay chạy loạn ngoài đường, là mối tình thứ mấy của y… chuyện ấy chẳng có gì đáng nói. Điều đáng nói là y có tình duyên mới đúng vào lúc cả nước đang rơi vào vòng xoáy điên cuồng của một cơn bão mạnh cấp 11, giật trên cấp 12: bão giá.

Trời hại y, con tim đang vui trở lại, lòng dạt dào muốn yêu, thì bão giá nổ ra. Hàng hóa gì cũng tăng giá, trừ hàng hóa sức lao động của y. Lẽ thường, với một người nghèo, chi tiêu sẽ dồn vào ăn là chính. Điều này đúng cho cả một gia đình lẫn một đất nước: Nhà nghèo tốn tiền ăn phần nhiều chứ mấy nhà tốn vào tiền mua vé xem phim với xem thi hoa hậu. Đứng trên tầm vĩ mô mà nói, khi đất nước nghèo, chi tiêu của dân chúng đổ hầu hết vào ăn uống, còn chuyện làm đẹp, giải trí, giáo dục, nâng cao đời sống tinh thần… phải để sau, cứ theo thứ tự ấy mà ưu tiên.

Tinh thần đại học

Nguyễn Thị Từ Huy

Những suy nghĩ trong bài viết này tập trung xung quanh một vấn đề: thế nào là tinh thần đại học. Những gì được nói ra ở đây cũng không phải là mới mẻ, tuy thế dường như đã bị lãng quên hay chưa được ý thức đầy đủ. Những suy nghĩ này cũng không có tham vọng bao quát hết mọi phương diện, mà chỉ dừng lại ở những phương diện đã không còn gây tranh cãi khi các nhà giáo dục thế giới đề cập đến giáo dục đại học.

Tinh thần đại học là tinh thần tư duy, không phải là tinh thần học thuộc lòng. Điều này hiển nhiên đúng với đối tượng những sinh viên có khuynh hướng trở thành người nghiên cứu. Điều này cũng đúng đối với đối tượng đại trà, đại đa số những sinh viên học để chuẩn bị một nghề cho tương lai. Nếu như họ phải học và nắm bắt các kiến thức là để chuẩn bị cho cuộc sống của họ sau khi ra trường, để chuẩn bị đối diện và giải quyết các vấn đề mà thực tế sẽ đặt ra cho họ. Hơn thế để suy nghĩ và tìm cách xây dựng một cuộc sống thực sự xứng đáng với mong muốn của họ. Do vậy mà (điều này đã được nhắc lại đến phát nhàm nhưng vẫn chưa bao giờ cũ) giáo dục đại học không phải là cung cấp kiến thức mà là cung cấp phương pháp và dạy cách tư duy. Dạy tư duy khác với dạy kiến thức như thế nào? Điều này sẽ được đề cập tới ở một dịp khác.

Các giá trị của tự do ngôn luận

Thanh Thuỷ
Phần I: Tự do ngôn luận và cuộc tìm kiếm sự thật

Thuyết sự thật cho rằng tự do ngôn luận góp phần vào việc tìm ra sự thật. Đại diện cho trường phái này là John Stuart Mill với tác phẩm On Liberty (Bàn về tự do) xuất bản năm 1849 và John Milton với Aereopagitica xuất bản năm 1644.

John Stuart Mill – về tự do tư tưởng và tự do thảo luận

Mill cho rằng tự do ngôn luận là cần thiết cho sự lành mạnh tinh thần của nhân loại. Chính tự do tư tưởng, tự do quan điểm và tự do thảo luận quan điểm giúp con người tiến gần đến sự thật. Quan điểm của ông dựa trên bốn lập luận chính: con người luôn có thể sai lầm; một ý kiến dù sai lầm vẫn có thể đóng góp vào việc tìm ra sự thật; sự cạnh tranh và va chạm giữa các ý kiến khác nhau khiến tính đúng đắn của một quan điểm càng thuyết phục hơn; và sự cạnh tranh và va chạm đó bảo vệ sự thật khỏi bị lãng quên hoặc lu mờ.

Tự do ngôn luận là cần thiết vì không ai nắm giữ chân lý. Ngay cả khi chỉ có một người có ý kiến khác biệt trong toàn thể nhân loại, nhân loại không thể ngăn chặn tiếng nói của anh ta, cũng như anh ta, dù quyền lực cách mấy, không thể chặn tiếng nói của toàn nhân loại. Nếu ý kiến khác biệt đó là đúng, ngăn chặn ngôn luận đồng nghĩa với việc đánh đổi sự thật lấy sai lầm. Nếu ý kiến khác biệt đó sai, nhân loại vẫn được lợi khi để người đó lên tiếng, vì sự thật sẽ càng được nhận định sáng tỏ hơn, càng gây ấn tượng sống động hơn khi vượt qua thử thách là đối chọi với sai lầm để sáng tỏ.

Một cái nhìn về giáo dục đại học Hà Lan và Việt Nam

Hoàng Trung Nghĩa

Với tư cách là một sinh viên đã hoàn thành chương trình đại học cả ở Việt Nam lẫn Hà Lan, tôi xin trình bày một cách ngắn gọn nhất những ưu điểm của hệ thống giáo dục Hà Lan, qua đó nêu ra một số điểm hệ thống giáo dục Việt Nam cần khắc phục...
Giáo dục đại học Hà Lan chú trọng vào phát triển khả năng tự học, sự tự tìm tòi, khám phá của sinh viên. Mỗi năm học được chia thành 5 "block" – mỗi block gồm 7 tuần học và 1 tuần thi. Trong 7 tuần ngắn ngủi đó, sinh viên phải biết cách tự quản lý quỹ thời gian của mình sao cho hợp lý. Bài giảng của giáo viên chỉ là sự giới thiệu môn học một cách cơ bản và tổng quát nhất, thông thường chỉ khoảng 2 tiết một tuần. Những bài giảng này được đưa lên trang web của trường một hai ngày trước buổi học để sinh viên có thể soạn bài trước ở nhà. Sau mỗi bài giảng, thường có một số lượng rất đông sinh viên xếp hàng để giáo viên giải đáp các thắc mắc. Nhiệm vụ của sinh viên là dựa vào bài giảng, đọc giáo trình và hệ thống hóa kiến thức cho riêng mình.

Kĩ năng nghiên cứu: lập luận và trích dẫn

Nguyễn Văn Tuấn

Một bài báo đăng trên tạp chí Tia Sáng có tựa đề bắt mắt “Hiện trạng giáo dục Việt Nam nhìn từ quan điểm phê phán của triết học Nietzsche”. Thế nhưng đọc qua những lí luận, lập luận, và nhất là cách sử dụng tài liệu tham khảo thì tôi cảm thấy thất vọng. Ở đây, tôi không có ý phê bình sinh viên tác giả bài này, mà chỉ muốn lấy đây như là một trường hợp để bàn về văn hóa trích dẫn và cách lập luận trong học thuật.

Chuyện thời lạm phát

Người buôn gió

Mình có việc phải đột ngột đi khỏi nhà lúc nửa đêm, vì nhà ở khu tập thể không lấy được xe máy. Đành phải  ra đường nghiến răng tìm taxi.

Leo lên xe đi được vài chục mét, cậu lái xe bắt đầu tán chuyện cho khỏi buồn ngủ.

- Năm nay có tiền thì sướng đấy anh à.

Mình nói.

- Có tiền thì lúc nào chả sướng.

Cậu lái xe taxi thanh minh.

- Em không nói tiền theo ý đấy, mà năm nay lạm phát ngất ngưởng thế này. Cái bọn công nhân ở khu công nghiệp chết đói hết. Lương chúng nó hơn triệu mà trả đủ thứ chịu sao nổi. Mấy thằng bạn em chuyên đi săn bọn rau sạch ở khu công nghiệp. Toàn các em ở quê, ngon lành, sạch sẽ. Tháng bỏ vài trăm đầu tư giúp đỡ các em sống là tha hồ '' phịch''. Có thằng bao cả hai , ba con luôn,rẻ mà anh.

Chữ tây trong văn ta

Đặng Tiến

Bạn đọc thường trách các tác gia ở nước ngoài khi viết tiếng Việt, thường xen ngoại ngữ, chủ yếu là tiếng Anh, tiếng Pháp. Dù có lời chú thích tiếng Việt phụ đề, lối xen kẽ này vẫn làm người đọc khó chịu, vì phải đọc một ngôn ngữ không thuần khiết, thậm chí dễ dãi và lai căng.

Tình trạng quả có đáng phàn nàn, nhưng dường như không tránh được. Khuynh hướng văn chương trên thế giới, nói chung là đi gần lại với lời ăn tiếng nói hằng ngày. Ví dụ Việt Nam: trước kia các cụ chỉ có thơ phú, tức là văn vần và biền ngẫu, khi viết văn xuôi thì viết bằng chữ Hán. Từ thời Pháp thuộc, ta mới học viết văn xuôi, nhưng văn xuôi thời phôi thai còn xa tiếng nói hằng ngày. Ngay cả Nhất Linh, trong Nho Phong hay Người Quay Tơ, còn viết văn lên bổng xuống trầm, đấy là không kể những lệ ký, lệ sử não nùng. Phải đợi đến những năm đầu thập niên 1930, các tác gia mới hành văn đơn giản, từ cú pháp đến từ vựng. Có hệ thống nhất là nhóm Tự lực văn đoàn với các báo Phong hoá, Ngày nay.

ĂN CÂY NÀO RÀO CÂY ẤY

Đào Hiếu

Có anh bạn nọ, khi đi làm thường “nổ” trong cơ quan, đả kích tham nhũng, áp bức bất công và cuối cùng anh ta dùng câu nói nổi tiếng của Tổng thống Obama: “change, we need” để kết thúc bài hùng biện của mình.

Một chị ngồi bàn kế bên lên tiếng:

- Tôi thấy tụi mình đang làm cho nhà nước, ăn lương nhà nước mà hễ cứ mở miệng ra là đả phá chế độ, công kích nhà nước, chê bai Đảng… nghe thật chướng tai.

Từ “Vong bản từ đâu” qua “Ai rửa xe thuê” đến “Thời thanh niên sôi nổi”

Lẩm Cẩm Lão Gia

Ngày 12 tháng 02, Lẩm Cẩm Lão Gia tôi được đọc bài viết “Vong bản từ đâu” của tác giả Hà Sĩ Phu do BVN đăng tải [1]. Quả là một bài viết xuất sắc, nhưng Lẩm Cẩm Lão Gia tôi không lấy làm lạ sau khi đọc xong bài viết rất giá trị này. Bởi lẽ, những ai đã từng được đọc những bài viết khác của tác giả Hà Sĩ Phu từ những đầu thập kỷ 90 của thế kỷ trước thì đều đã biết đến sự sâu sắc, súc tích trong nội dung, chặt chẽ trong lý luận, bóng bẩy trong cách hành văn từ các bài viết của ông Hà Sĩ Phu.

Chỉ một điều muốn nói

Nguyễn Quang Lập

Thế là đã rõ ai là người giết chết Hoàng Hùng. Thực ra chuyện này cũng dễ suy đoán. Trước tết ngồi với ông Nguyễn Thành Phong tui cũng đã nói suy đoán của tui, căn cứ một vài thông tin trên báo chí, rằng ai đã giết Hoàng Hùng. Nhưng tui không bình loạn gì trên blog. Thứ nhất tui không muốn đánh đu với mấy món giật gân, thứ hai đây là chuyện đau lòng đắng cay của một đồng nghiệp, không giấu đi được thì thôi, tại sao lại phải ăn theo, té nước theo mưa. 

Than cho Thánh bị bần cùng hóa!

Võ Thị Hảo
Có một số vị Thánh thần được nhiều người cho rằng họ cực kỳ giàu có, của nả vô  biên.
Vì thế nên cứ kéo đến xin xỏ Thánh thần. 
Cái thói có người đã xin, không xin ít, vừa đủ dùng thì thôi, lại cứ xin vô cùng nhiều. Thánh nghe họ khấn mà biết tỏng bụng dạ.

 “Thánh ơi! Thánh cho con thật nhiều. Nhiều hơn cái thằng bên cạnh. Con thề sẽ làm lễ thật to để hậu tạ thánh…”.   
Ôi, lòng khao khát của thiên hạ thực dài như sông. Các ngón xin xỏ cũng thật vi diệu. Họ làm cho mắt các Ngài trở nên mơ màng, che mắt Ngài bằng khói hương. Mục đích chỉ là để Ngài khoái chí mà mở rộng hầu bao, ban ấn  ban tước, ban tiền bạc bổng lộc nhiều như nước.
Thế nhưng các Thánh thần chẳng phải là bậc biển sông về của cải. 

14 NGUYÊN TẮC QUẢN TRỊ CỦA HENRY FAYOL

 

Henry Fayol là một kỹ sư, một nhà quản lý và lý thuyết gia về quản trị, người đã đề xướng học thuyết quản trị theo khoa học. 14 Nguyên tắc quản lý của ông cho đến nay vẫn còn được giảng dạy tại các trường quản lý trên khắp thế giới. Theo thời gian, những nguyên tắc do ông đề xướng không hề mất đi tính thời sự, mà vẫn luôn được mở rộng và vận dụng một cách hữu hiệu. Dưới đây là 14 nguyên tắc đó, thường được vận dụng trong phân tích công việc, xây dựng cơ cấu tổ chức và cơ chế điều hành doanh nghiệp:

Chính khách, quan chức, công dân và số phận đất nước

TS Nguyễn Sỹ Phương, CHLB Đức

Hai kết quả trái ngược nhau, Mohamed Bouazizi bị chết thảm kéo theo cả chế độ Ben Ali bị sụp đổ, Hải Hà, Hải Linh được ở lại Đức với một chính thể mạnh hàng đầu thế giới, đều chi phối bởi quy luật nhân quả: chế độ đó có tính người hay không - được đo lường trước hết bởi chính hành xử của hệ thống quan chức chính khách tạo nên thể chế đó trước những đòi hỏi của từng thân phận, cuộc sống thường nhật của mỗi con người, bất luận là nhà nước gì; cùng ý thức trách nhiệm của mọi công dân trước đồng loại mình, dù họ là ai!

Thời thanh niên sôi nổi

Đoan Trang

Một cuộc khảo sát do báo Sinh viên Việt Nam thực hiện năm ngoái với hơn 500 sinh viên một số trường đại học và cao đẳng tại TP HCM cho thấy: 45,6% bạn trẻ hạnh phúc và hài lòng với cuộc sống hiện tại; 27,1% bạn trẻ không hài lòng với cuộc sống hiện tại; 27,3% bạn trẻ đang băn khoăn và chưa nghĩ về hạnh phúc ở hiện tại nhưng hơn một nửa trong số 27,3% ấy tin rằng mình sẽ hạnh phúc trong tương lai.

Cảm xúc tháng hai

Lê Mai

Có những ngày tháng Hai được nói đến rất nhiều, ca ngợi rất nhiều, cờ đỏ bay khắp nơi và cũng có những ngày tháng Hai rất đáng nhớ, cần phải nhớ thì lại đang chìm dần vào quên lãng. Bến Lú – sông Tương? “Sông Tương tư suốt đời anh sẽ nhớ. Bến Lú mà, em sẽ chóng quên thôi”?

Cảm xúc tháng Hai? Trên đất nước VN này, nói đến ngày nào, tháng nào, năm nào mà lại không cảm xúc? Chúng ta không nói đến tháng Tư hay tháng Tám, tháng Năm hay tháng Mười. Thời gian đang tiến dần đến ngày 17.2, đánh dấu 32 năm cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc. Thời gian có thể làm cho lịch sử hiện lên rõ nét hơn, sống động hơn và thời gian cũng có thể làm phai nhòa lịch sử, song chắc chắn không một ai có thể xóa bỏ được lịch sử.

Chồng chéo và chẳng ai chịu trách nhiệm

Nguyễn Quang A

Ngày 12/2/2011, họp với Bộ Nội vụ, Thủ tướng cũng phải than phiền về sự chồng chéo trong chức năng nhiệm vụ của các Bộ, các cơ quan nhà nước, khiến có báo khi đưa tin về sự kiện này đã phải giật tít: Vì chồng chéo, nhiều khi Thủ tướng “lãnh đủ”.

Nước mình đã nên… ăn Tết?

Trần Anh Tuấn

Nếu “Ăn tết” được hiểu là một sự tận hưởng niềm vui, thì tôi xin mạnh dạn đề xuất:, Tổ quốc Việt Nam mình chưa nên ăn tết.

Vâng! Nếu ai đó nói tôi là một người bi quan, một kẻ cầu toàn, hay là một đứa chuyên môn bực bội, hậm hực với các sự vật, hiện tượng chung quanh thì đành chịu… Dẫu sao dòng chảy của cuộc đời cũng khiến ai đó bắt gặp chính mình trong những khúc quanh của cuộc đời người khác… Có thể đó là những lúc vui, có thể đó là những lúc buồn, có thể đó là những lúc lắng mình chiêm nghiệm trong khi ở bên ngoài phơi phới những sự vận động, tuôn trào đầy sức sống…

Cả tỉnh xơi tiểu hổ

VTC News - Ăn thịt mèo thường xuyên giúp cơ thể cường tráng, tăng sức đề kháng. Đàn ông ăn thịt mèo thì mạnh như hổ, đàn bà ăn thịt mèo dễ đẻ lắm, cứ uột một cái là xong, chẳng thấy đau đớn gì.

Kỳ 1

» “Địa ngục” của mèo

Thái Bình là quê lúa, với những cánh đồng thẳng cánh cò bay, nên người nông dân rất quý trọng con mèo, thế nhưng, ngược lại, người dân Thái Bình lại coi cả mèo và chuột đồng là món ăn khoái khẩu. Đến mùa gặt, người dân kéo nhau ra đồng vồ chuột, đào chuột về làm đủ các món xào, hấp.

Người thầy có tài kể chuyện

SGTT.VN - “Mỗi ngày đi học rồi về nhà nghỉ ngơi, ôn bài vở và tối được ba mẹ đưa đi chơi, vậy các em có biết một ngày của những bạn nhỏ này như thế nào không? Sáng lót dạ bằng nửa ổ bánh mì không và trên tay là xấp báo phải bán trong ngày. Trưa các bạn ăn qua loa rồi lại đi đánh giày. Tối đến đi lượm bao nilông và trở về khu nhà trọ ổ chuột khi đêm đã khuya, ngủ trên nền gạch lạnh không mền gối...”

Giờ dạy môn giáo dục công dân của thầy Tuấn Anh bắt đầu với câu chuyện bằng hình ảnh. Ảnh: Tiến Vinh

Những tấm ảnh lần lượt được thầy dán lên bảng theo lời kể, kèm theo đó là tiếng nhạc đệm. Lớp học trở nên yên ắng, học sinh chăm chú theo dõi, không khí lắng xuống. Và giờ học giáo dục công dân của thầy Trần Tuấn Anh, giáo viên trường trung học cơ sở Bạch Đằng (quận 3, TP.HCM) bắt đầu như thế.

Nghe Bộ trưởng khai ngôn năm mới, luận về tâm lý “e ngại”

Hoài Ngọc

 

Nhớ hôm Mùng 5 Tết Tân Mão 2011, tôi theo dõi cuộc Trả lời phỏng vấn của VTV thời sự, ông Bộ trưởng Tài nguyên Môi trường Phạm Khôi Nguyên nói rằng năm qua xử lý được một số vụ nổi cộm như Vedan… Những vụ còn lại Bộ đã thanh tra xong với kết luận cụ thể và giao cho các tỉnh thành xử lý. Nhưng họ chỉ xử nhẹ hoặc bỏ qua, vì họ ngại... họ ngại ảnh hưởng đến đầu tư và sản xuất ở địa phương.

Nhớ ông thầy tội nghiệp

 

 Mai Văn Bé Em

Thầy vào nghề dạy học cách đây đã lâu lắm, đến nay hơn ba mươi năm, và thầy nhập nghề một cách rất giản dị, đúng “truyền thống” ngày xưa: nhà nghèo học hết lớp mười hai, vậy là thầy đi học ba tháng ngành sự phạm về làm thầy giáo.

PHÁ GIÁ ĐỒNG TIỀN: ĐƯỢC VÀ MẤT

BS Hồ Hải

Đến hẹn lại lên xuân thu nhị kỳ đồng Việt nam buộc phải phá giá. Cũng tháng 02/1010 nhà nước Việt Nam đã quyết định phá giá đồng tiền 3.4%. Rồi đến tháng 8/2010 lại phá giá thêm lần nữa trước khi làm lễ hội ngàn năm Rồng bay với tỷ lệ 2.09%. Đến chu kỳ tháng 02 năm nay, mà cụ thể là hôm nay 11/02/2011, nhằm ngày  Đinh Dậu, tháng Dần, năm Mão, mồng 9 tháng giêng năm Tân Mão lại phá giá với tỷ lệ 7.18% (nếu tính giá đô la từ 19.500 tăng lên 20.900).

Văn hóa hỏi - đáp trong giáo dục

 Minh Thư

Đã từng mài đũng quần trên băng ghế học sinh mười một năm, trải qua nhiều trường và lớp học khác nhau, tôi có thể xếp mình vào một tốp học sinh dán mác “an toàn”. Tôi không giỏi đến mức không cần học bài vẫn có thể làm tốt bài thi, nhưng tôi luôn nằm trong tốp 10 - 15 của lớp và hiếm khi nào để thầy cô phải đặc biệt quan tâm.

Ý kiến của bạn về vấn đề này xin gửi đến Diễn đàn Dân trí qua địa chỉ e-mail: thaolam@dantri.com.vn

Năm lớp 11, sau vài năm suy nghĩ và hai cơ hội được viếng thăm hai nơi để lựa chọn là Úc và Mỹ, tôi khăn gói lên đường sang Úc du học. Sau một năm dự bị đại học, tôi vẫn luôn nằm trong tốp an toàn và dư điểm vào đại học Monash của Úc.

Dù quyết định về nước để gần gia đình, những điều tôi đúc kết được chỉ sau một năm là quá lớn. Nó là cả một sự khác biệt không chỉ vì cách học, cách tư duy mà cả về cái văn hóa hỏi đáp trong giáo dục.

Sửa đổi Hiến pháp và thói… ăn theo, nói leo (?!)

Nguyễn Hữu Quý

Chuẩn bị cho mùa bầu cử đã được ấn định vào tháng 5/2011; Mấy hôm nay báo chí nói nhiều đến việc sửa đổi Hiến pháp (HP); còn nhớ, tháng 8/2010 còn có hẳn một Hội thảo khoa học “Xây dựng tiêu chí, phương pháp tổng kết Hiến Pháp 1992”.

Có thể điều tôi nó ra dưới đây sẽ gây tranh cãi; quả thực, đây là một hội thảo rất vô duyên, thật là buồn cho những người làm khoa học và cả những người làm công tác lập pháp của nước nhà; các vị không thoát ra được cái danh mà các vị đang khoác vào mình; đó là nhân danh Viện nọ, Viện kia; Giáo sư nọ, Tiến sỹ kia…(?!).

Kính chào Ai Cập

Lê Phú Khải

Kim tự tháp Kheops (Ảnh: Flickr)

Kính chào nhân dân Ai Cập

Những người đã xây Kim tự tháp của Tự do

Giữa thời đại @

6 giờ 03 phút ngày 11-2-2011

Một tên độc tài đã phải ra đi

Tôi muốn khóc cùng sông Nin vì sung sướng

Có ai ngờ ngọn lửa Bouazi

Đã rực sáng cả châu Phi

Kính chào những người cùng khổ

Của anh Nguyễn xưa kia

Đã làm nên lịch sử

Thông điệp của châu Phi đã gửi cả loài người

Dân chủ không chờ dân trí

Tự do sinh ra con người (NTB)

Nguồn: trannhuong.com

Ghonim: Tôi sẵn sàng hy sinh cho Tổ quốc!

Wael Ghonim, một thanh niên Ai Cập 30 tuổi, đã được giới trẻ Ai Cập tôn vinh là anh hùng trong các cuộc xuống đường ở Ai Cập. Dưới đây là trả lời phỏng vấn của Wael Ghonim với phóng viên Ivan Watson, đài CNN hôm 9 tháng 2, sau khi anh được cảnh sát Ai Cập thả ra hai ngày.

Photo courtesy CBS News

Watson: Anh đã lên kế hoạch cho một cuộc cách mạng?

Ghonim: Vâng, chúng tôi đã lên kế hoạch.

Watson: Kế hoạch đó là gì?

Tôi sợ nhất là cái "văn hoá" phi văn hoá, phản văn hoá

Tôi nghĩ ông là người Nghệ không ai cãi được, ít nhất về lí lịch, cha Nghệ An, mẹ Hà Tĩnh, lại sinh ra và lớn lên đến độ tuổi biết nói biết nghĩ, ở chính trên đất Nghệ. Bây giờ, đã ở Hà Nội mấy chục năm nhưng ông vẫn nói giọng Nghệ đặc sệt. Tôi trọng ông lắm về điều này.

Có chi mô ông. Hình hài của mình do cha mẹ cho, cho luôn cả giọng nói. Giọng Nghệ của tui từ khi biết cất tiếng nói đến giờ, và đến trọn cuộc đời, thì vẫn là rứa, không cách chi thay được. Cũng nhiều người bảo tui là không chịu đổi giọng, đi đây đi đó nhiều rồi, ở thủ đô bao năm rồi, lại làm rể Hà Nội nữa, mà giọng thì vẫn Nghệ ơi là Nghệ, lại hay nói nhanh nữa, khó nghe quá, mệt tai người ta quá. Tui bảo người ta thì giọng tui nó thế, không đổi được, mà có đổi được cũng không đổi. Thì đấy, tui ra nước ngoài hội họp, tôi đi dạy, đi nói chuyện nhiều nơi trong nước, tôi dẫn nhiều cuộc giới thiệu ra mắt sách ở Hà Nội, giọng Nghệ thành như một “đặc hiệu”, cử tọa nghe ông Nguyên nói được thì chịu nghe, giọng Nghệ có cản trở chi mô, có khi lại còn là một “hấp dẫn”. Tui nói vậy là vì có những lứa học sinh giỏi văn ở mấy tỉnh Bắc Bộ sau này gặp lại bảo chúng em nhớ nhất thầy là giọng Nghệ đọc thơ. Vui quá! Nên xin phép ông trong cuộc phỏng vấn này cho tui được dùng đại từ nhân xưng ngôi một bằng tiếng Nghệ là “tui” nhé.

Cựu Chủ tịch QH: Ba vấn đề cốt lõi khi sửa Hiến pháp

Nguyễn Văn An

Cựu Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Văn An hi vọng lần sửa đổi Hiến pháp này sẽ bàn kĩ 3 vấn đề cốt lõi: Dân được quyền phúc quyết Hiến pháp và sửa đổi Hiến pháp để đúng nghĩa là người chủ đất nước; Quyền của nguyên thủ quốc gia cần được tập trung hơn; Phân công và kiểm soát quyền lực nhà nước cần được cân bằng hơn để phòng ngừa lạm quyền và thoái hóa quyền lực.

LTS: Văn kiện Đại hội Đảng XI vừa qua đã nêu rõ chủ trương sửa Hiến pháp theo hướng đổi mới nhận thức về nhà nước pháp quyền Việt Nam XHCN, phân công và phối hợp giữa các cơ quan Nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp một cách rành mạch và kiểm soát lẫn nhau, xác định rõ hơn quyền hạn và trách nhiệm của Chủ tịch nước để thực hiện đầy đủ chức năng nguyên thủ quốc gia...

Câu chuyện “trò giỏi” và “trò kém”?

 

 Nguyễn Huỳnh Mai

 Liège, Bỉ 

Nhiều khi thầy nhận xét “trò giỏi, trò kém” chỉ là vô tình nhưng có tác dụng lớn với trò. Học trò nào được khen thì cố gắng để xứng đáng với sự chờ đợi của thầy; ngược lại trò nào bị chê thì nản chí và dẫn đến thất bại trong học hành.

Thật vậy, định kiến “giỏi” hay “kém” không dừng ở đấy.  Theo các nghiên cứu đã thực hiện, trò được xem là “giỏi” sẽ thành hăng hái, sáng tạo, can đảm, chuyên cần, ... trong khi trò bị xem là “kém”, sau đó  mất hăng hái, không sáng tạo, lười biếng, ...

TOÁN HỌC VÀ THẾ GIỚI CHÚNG TA

Nguyễn Xuân Xanh

Chúa đã tạo ra các số nguyên;
tất cả còn lại là tác phẩm của con người.

Leopold Kronecker

Toán học bắt đầu thời kỳ xa xưa của lịch sử văn minh nhân loại: Euclid đã viết quyển “Elements” (Cơ sở, của hình học Euclid) tại thành phố Alexandria 300 năm trước Công nguyên, Archimedes đã tìm ra những phép tính diện tích, thể tích, và phép tính xấp xỉ số  thế kỷ thứ 3 trước CN, nếu không muốn kể những người Ai Cập và Babylon đã có khả năng làm toán khoảng 3.000 năm trưóc CN. Người Ai Cập được xem như người phát minh ra môn hình học. Pythagoras của Samos, người phát minh định lý Pythagor, sống đầu thế kỷ thứ 6 trước Công nguyên. Ấn Độ và Trung Quốc cũng có toán học rất sớm.

Đàn ông Việt

 Trần Tuấn

           Đàn ông Việt hay bị phụ nữ phương Tây chê, còn phụ nữ Việt lại được đàn ông phương Tây khen ngợi và mong ước- Bài viết của Trần Tuấn gửi cho Trương Duy Nhất.

          Trong chuyến công tác Thụy Điển cách đây 10 năm, tôi có dịp trao đổi thân tình với các bạn quốc tế, những người rất yêu mến Việt Nam, một số đã từng công tác tại Việt Nam những năm 80 thế kỷ trước! Vì thế, tôi được lắng nghe nhiều tâm sự của họ về con người Việt Nam, đất nước Việt Nam (không về chính trị đâu nhé! nhân văn thôi!).

MỘT VÒNG NHỮNG NGHỊCH LÝ ĐẦU XUÂN TÂN MÃO

 Bác sĩ Hồ Hải

Lại một cái tết nữa sum vầy ở quê nhà. Cái gì rồi cũng qua đi, cuộc sống tấp nập và hối hả thường nhật làm con người lại quay về với thực tại cơm, áo, gạo, tiền. Song làm công việc ghi lại những diễn biến đầu xuân để tiên lượng cho một năm mới cũng là điều nên làm.

Nghịch lý của sự chân chất: Nếu ở một đất nước văn minh, chuyện vào quán cà phê bỏ chiếc môtô ngoài đường, không ai lấy là chuyện thường tình. Nhưng ở Việt Nam kiếm một thành phố để còn lại hình ảnh đẹp này thì theo hiểu biết của tôi chỉ có Quy Nhơn. Lạ kỳ và rất cũ, ngày xưa như vậy và bây giờ vẫn thế. Đến thăm nhà người thân quen để xe ngoài đường hàng giờ, ra về vẫn còn đó. Không có quán nào phải mất tiền và hầu hết không có người trông xe như những đô thị tôi đã từng qua.

Trò chuyện với “ông giáo ở nghị trường”

Theo SVVN

Cậu bé bán báo và thầy giáo đại học…

Thưa Giáo sư, tuổi thơ của ông đã trải qua như thế nào?

Tuổi thơ tôi cũng như nhiều bạn cùng lứa, chẳng có gì đặc biệt. Tôi sinh ra trong một gia đình công chức nghèo đông con. Nhà có 18m2 thôi, mặc dù lúc giải phóng Thủ đô thì muốn thuê chỗ nào cũng được. Đó là do bố tôi nghĩ chuyện thuê nhà vẫn như thời xưa; con nhỏ thì thuê phòng nhỏ cho tiết kiệm, khi con cái lớn hơn sẽ thuê chỗ khác. Nhưng không ngờ cuộc sống càng ngày càng khó khăn. Đổi đi đổi lại mấy lần, tới năm 1977 mới thuê được một căn nhà rộng 66m2 ở phố Yên Ninh. Bố tôi hồi đó làm ở Tòa án Nhân dân Tối cao, còn mẹ tôi ban đầu bán vải ở chợ Đồng Xuân, sau đó gia nhập hợp tác xã, rồi trở thành nhân viên Công ty Bông vải sợi - May mặc Hà Nội.

Vì gia đình đông con mà nguồn thu nhập thấp nên anh em tôi sống khổ lắm. Ăn uống chẳng có gì. Tôi nhớ là thời đó, nhà tôi ăn cơm toàn độn ngô, mà nói vậy cho sang, chứ thực chất là ăn ngô độn cơm. Anh em chúng tôi được huấn luyện để nấu được cả gạo lẫn ngô trong cùng một nồi nhưng hai thứ đó không lẫn với nhau. Phần cơm trắng để bà nội và đứa em út ăn, còn lại cả nhà ăn ngô trộn cơm. Sau này, gia đình đỡ khó khăn hơn, thỉnh thoảng, mẹ cho ăn bánh cuốn, bún chả hoặc giúi cho một lọ polivitamine để bồi dưỡng sức khỏe.  

Ngày đầu xuân, cụ Nguyễn Trọng Vĩnh nhận xét Cù Huy Hà Vũ

Phạm Toàn

“… những băn khoăn, những ưu tư của Vũ,
là những băn khoăn và những ưu tư của mọi người,
được Vũ nói hộ ra đấy thôi …”

Nguyễn Trọng Vĩnh

Đầu xuân năm ngoái, tôi làm việc đến mồng 7 thì mệt quá, quyết định rời bàn làm việc đi chơi. Tình cờ, thành ra đi thăm một anh chết vợ (nhà văn Văn Linh), sau đó rủ anh cùng đi thăm một chị chết chồng (nàng dâu Nga ở Việt Nam, nhà phê bình nghệ thuật Natalia Kraevskaia) thế rồi sau đó hai anh em rủ nhau qua thăm một nhà thơ sắp chết, anh Hoàng Cầm.

Bất đồng ngôn ngữ

Nguyễn Quang Lập

Quê tôi Quảng Bình, dân bọ gộc, đi đâu nói mình dân Quảng Bình có người còn ngơ ra không hiểu Quảng Bình là ở đâu. Vô Nam dân miền Trung đều gọi là dân Huế, nói Quảng Bình nhiều người chỉ biết cười trừ chứ nói Quảng Bình ở gần Huế là hiểu liền. Ra Bắc thì bảo Quảng Bình ở khu 4 người ta mới hiểu, nếu không người ta nhầm mình là dân Ninh Bình. Tuy vậy, nếu nói mình là dân bọ thì ai cũng hiểu, liền vỗ vai bỗ bã, nói bọ hả bọ hả.

Sống gọn

Hải Miên

Khi tự “thất nghiệp hóa” chính mình, vài người bạn hỏi tôi: “Bỏ sống bận chọn sống nhàn đấy à? Đã đến tuổi hưu đâu!” tôi cười hoang mang, nhưng trong lòng lại vững: Không sống Bận, không sống Nhàn, tôi sống Gọn.

1. Bắt đầu từ câu nói của một người thầy (đến chừng này tuổi còn có thầy, không biết là diễm phúc hay bất hạnh), nguyên văn: “Khi em viết văn, viết một câu em cũng phải đọc đi đọc lại, lọc bỏ đi những từ thừa, thêm từ thiếu, thay thế những từ dễ dãi, cho kỳ câu văn chắc lại, ngân lên thì mới thôi. Với một câu văn em còn phải biên tập kỹ như thế, vậy thì hà cớ gì cái cuộc đời em, em lại không biên tập?”

Người thầy này nói như vậy, khi thấy trong một cuộc cà phê hai tiếng đồng hồ, mà tôi có chục cuộc điện thoại gọi đến. Trong chục cuộc đó, không có cuộc nào thực sự cần thiết cho cả người gọi lẫn người nghe. Chỉ là rủ đi ăn quà, đi cà phê, đi săn hàng giảm giá hoặc tám dây chuyền về những chuyện mới nghe được, mới đọc được, mới ngửi ra theo sự thôi thúc của trí tò mò vụn vặt.

Tôi suy nghĩ nghiêm túc về ý tưởng “biên tập cuộc đời”, đâu như hết ba đêm.

Tiếng Việt dậy hương

Đỗ Hoàng Diệu

Tháng Ba năm rồi, tôi đi thẳng từ Hà Nội đến bang Connecticut, miền đông bắc Mỹ thăm gia đình chồng. Họ sống tại một làng du lịch đẹp như mơ, rất hiếm người châu Á.

Một người Việt bán hàng tại thành phố Houston - Texas, Mỹ . Ảnh: Việt Hùng

Cuối đông, tuyết tan, mưa rì rầm ẩm ướt. Cây cối trơ hơ những bộ khung xám xịt, se sọi. Tôi co ro suốt ngày cạnh lò sưởi, cầu khấn không có việc gì bị kéo ra ngoài. Rồi chồng tôi nghe điện thoại một hồi. Chị anh ấy dạy ở trường trung học Kent, một trường tư lâu đời và nổi tiếng cách khoảng ba cây số. Chị ấy nói với học sinh rằng có em dâu người Việt đang đến thăm.

Nông thôn bây giờ...

Nhà thơ Trần Đăng Khoa

Mai Xuân Nghiên 

Mươi năm về trước, Trần Đăng Khoa có những nhận định khiến tôi ám ảnh mãi. Đó là những câu đầu trong tiểu phẩm có tên là Nông dân.

Những câu đó là: “Nông dân thời nào cũng rất khổ. Hình như họ sinh ra để khổ. Có cho sướng cũng không sướng được. Có phủ lên vai họ tấm áo bào lộng lẫy của vua thì họ cũng không thể thành được ông vua. Họ có sức chịu đựng gian khổ đến vô tận. Nhưng mất hoàn toàn thói quen để làm một người sung sướng. Thế mới khổ. Họ khổ đến mức không biết là mình khổ nữa. Người nông dân ta dường như không có thói quen so sánh mình với người dân ở các nước tiên tiến, cũng như người dân đô thị. Họ chỉ so mình với chính mình thời tăm tối thôi. Và thế là thấy sướng quá”.

“Nông dân thời nào cũng rất khổ” câu nói đó thực xót xa. Nhưng, có đôi lúc, tôi hy vọng đó như là nhận định nhất thời của vị thần đồng một thủa. Tôi đem chuyện ấy gợi lại với tác giả “Hạt gạo làng ta”, ông trầm ngâm một hồi rồi tâm sự:

Cần có "văn hóa" uống rượu

Hồ Bất Khuất

Uống rượu cho đúng và cho đẹp, con người chúng ta cũng cần trí tuệ, tri thức và nhất là ý thức. Phải ý thức được rằng, uống rượu cũng đòi hỏi có văn hóa. Mà văn hóa thì không chấp nhận sự thái quá.

Có một hiện tượng, sự việc diễn ra hàng ngày phổ biến trước mắt chúng ta, nhưng chúng ta có vẻ như muốn lờ đi, không muốn bàn đến nơi đến chốn. Đấy là việc uống rượu, bia. Ở đâu đó, chúng ta chỉ nói tới tác hại của rượu bia và muốn hạn chế, thậm chí cấm sử dụng chúng. Nhưng tất cả những quốc gia cấm rượu dường như đều không đạt hiệu quả. Như vậy, chuyện bia rượu "nghiêm trọng và bí ẩn hơn" chúng ta tưởng.

Vì hạnh phúc Người Việt: Cần cam kết một “khế ước văn minh”

Võ Thị Hảo

Báo Đầu tư, 2009

Điểm tựa nào cho hạnh phúc ?

Một năm mới lại đến. Ta lại chúc nhau hạnh phúc và thịnh vượng. Ước gì hạnh phúc cũng dồi dào như lời chúc.
Nhưng hạnh phúc không rơi từ trời xuống. Loài người vẫn chưa thôi mơ về những phép lạ. Cứ tiếp tục mơ, nhưng điều trước hết, phải hành động. Cần một hệ thống những cam kết và cố gắng. Lại cần bắt kịp thời cơ. Nàng tiên Hạnh phúc chạm tay vào cửa sổ nhưng nàng sẽ bị đẩy ra khỏi cửa chính, khi cánh cửa vẫn đóng chặt và bên trong cánh cửa là những hung thần.

80 năm trước Phan Khôi viết báo Tết

 Trương Điện Thắng

(TBKTSG) - Nhà văn, học giả Phan Khôi (1887-1959) không chỉ là người khai sáng phong trào thơ mới với bài Tình Già nổi tiếng, ông còn là một nhà báo với nhiều bút danh khác nhau như Tân Việt, Thông Reo, Chương Dân, Khải Minh Tử... trên nhiều báo đương thời từ Nam chí Bắc. Đặc biệt, ông viết khá nhiều bài về Tết.

VĂN HÓA VÀ VĂN HÓA CHÍNH TRỊ

Bùi Văn Nam Sơn

Bùi Văn Nam Sơn (sinh 1947)

Một, là vua sự dân chẳng biết
Hai, là quan chẳng thiết gì dân
Ba, là dân chỉ biết dân
Mặc quân với quốc, mặc thần với ai…

Thật không vui khi vào dịp đầu xuân lại nhớ đến ba điều “ tệ nhân ” (nguyên nhân của sự tồi tệ) được cụ Phan Bội Châu kể ra một cách thống thiết trong Hải ngoại huyết thư (1906) về tình trạng tha hóa và “ vô cảm ” của quyền lực ở nước ta vào đầu thế kỷ XX. Nhưng, thiết tưởng cần nhớ đến để tiếp tục tìm hiểu và suy nghĩ, vì mãi đến hơn nửa thế kỷ sau, mối quan hệ giữa hệ thống chính trị và người công dân mới thực sự được đi sâu nghiên cứu như một vấn đề hệ trọng của chính trị học, xã hội học, văn hóa học… với sự ra đời của một khái niệm mới mẻ : văn hóa chính trị. Đó là vào năm 1963 khi hai tác giả Gabriel Almond và Sidney Verba xuất bản công trình khảo sát mang tên Văn hóa chính trị (The Civic culture (*)), và được bổ sung, mở rộng vào năm 1980.

Bài ca chúc Tết thanh niên

Phan Bội Châu

” Dậy! Dậy! Dậy!
Bên án một tiếng gà vừa gáy
Chim trên cây liền ngỏ ý chào mừng
Xuân ơi xuân, xuân có biết hay chăng ?
Buồn cùng sông, thẹn cùng núi, tủi cùng trăng
Hai mươi năm lẻ đã từng chua với xót
Trời đất may còn thân sống sót
Tháng ngày khuây khoả lũ đầu xanh
Thưa các cô các cậu lại các anh
Trời đã mới, người càng nên đổi mới
Mở mắt thấy rõ ràng tân vận hội
Ghé vai vào gánh vác cựu giang san
Đi cho êm, đứng cho vững, trụ cho gan
Dây đoàn thể quyết ghe phen thành nghiệp lại

Tản mạn chuyện... mèo năm Mão

Văn Như Cương

Cuối cùng thì bác Hổ-Canh-Dần hung hăng cũng phải rút lui để nhường chỗ cho cô Mèo - Tân Mão mỹ miều bước tới, mặc dù có ý kiến cho rằng vì cô Mèo còn trẻ chưa có nhiều kinh nghiệm, nên đề nghị để bác Hổ làm thêm nửa nhiệm kì và cô Mèo làm… Phó.

Cái nguyên tắc “mỗi nhiệm kì chỉ đúng có một năm” này được thực hiện rất nghiêm ngặt, từ xưa tới nay không hề có ngoại lệ, và chắc là từ nay về sau cũng thế… Bởi vậy, mặc dầu chưa đến tuổi hưu và tiếng gầm còn to khỏe, nhưng bác Hổ không thể làm thêm một nhiệm kì như mong muốn. Đành phải chờ đúng 60 năm nữa, tức là đúng vào tháng giêng năm 2072, cố nhiên với điều kiện là tới lúc ấy cụ Hổ còn sống. Nhưng đã nói không được là không được, luật định như thế rồi. 

Tết xưa , Tết nay …

(Tamnhin.net) - Mỗi dịp Tết đến Xuân về, những người hoài cổ tiếc nuối khôn nguôi không khí Tết xưa. Theo họ, “hương vị Tết cổ truyền” ngày xưa đậm đặc, nay đã bị lạt phai rất nhiều. Riêng tôi lại thấy Tết nay mới thực Tết hơn Tết xưa vì mỗi lần nghĩ đến Tết xưa tôi vừa thích lại vừa sợ.

“Không khí Tết xưa” hoặc “hương vị Tết cổ truyền” mà những người hoài cổ vẫn ngợi ca, có lẽ nặng về chuyện ăn và mặc. Rất ít điều thoát ra khỏi niềm khát khao ăn no mặc ấm.  Ca dao có câu:

“Số cô chẳng giàu thì nghèo,

Ngày ba mươi Tết thịt treo trong nhà”

CHÚC MỪNG NĂM MỚI TÂN MÃO!

Hồ Như Hiển

Hôm qua Xuân đến, rét tan

Hôm nay hồng tía muôn ngàn khoe tươi

Việc hoa cũng ước việc đời

Gió mưa thoắt đã rạng ngời núi sông.

- Cao Bá Quát -

Sau những ngày chìm trong giá rét, trưa 30 Tết trời đã hửng nắng. Vạn vật như bừng tỉnh sau giấc ngủ dài. Và lòng người lại lâng lâng, bồi hồi, rạo rực đón mùa Xuân mới!

Trong khoảnh khắc giao hoà thiêng liêng của quá khứ, hiện tại và tương lai, của vạn vật và lòng người xin được chia sẻ với những cảnh đời khốn cùng trong xã hội, những đồng bào tôi vì hoàn cảnh nghèo khó, bệnh tật... không được sum họp bên tổ ấm gia đình, thắp nén nhang thơm dâng lên bàn thờ tổ tiên...

Đã phúc, đã lộc lại còn thọ!

(Tamnhin.net) - Năm hết Tết đến, mọi người lại tiến hành việc trang hoàng nhà cửa để đón xuân! Bộ Tam đa Phúc-Lộc-Thọ thế nào cũng được chủ nhân chăm chút nhiều nhất.

Đó cũng là điều đương nhiên, bởi “Phúc”, “Lộc”, “Thọ” là ba điều mơ ước muôn thuở  của mỗi người, mỗi nhà! Vì lẽ này mà cũng có người chê bai, bình phẩm rằng:

Đã Phúc, đã Lộc lại còn Thọ!
Sao tham nhiều thế hỡi nhân gian?

Chẳng qua tức cảnh mà nói đùa thôi, chứ ai chẳng mong cha mẹ, ông bà và bản thân trường thọ? Còn phúc và lộc thì biết mức nào là đủ? Xưa các cụ dạy: “Một con một của ai từ?”! Cái cần nói là hưởng sao cho chính đáng, cho hợp đạo Trời, lòng người!

Không đi Tết sếp bị coi là… dở hơi

 – “Tết sếp” là đề tài nóng mỗi dịp Xuân về, nhưng lại “nhạy cảm” nên thường chỉ được bàn tán râm ran trong nội bộ nhân viên cơ quan. Nhiều người (chủ yếu là công chức làm việc trong các cơ quan Nhà nước) đã chia sẻ về những câu chuyện “bi hài” xung quanh việc đi Tết sếp. Có người không đi Tết sếp bị cả cơ quan gán cho các cụm từ: “dở hơi, kỳ quặc, khinh người”.
 

Bị quy kết là người “kỳ quặc”

Đã từng làm việc trong một cơ quan tư nhân và nay đang làm việc cho một cơ quan “đặc Nhà nước”, chị Xuân mô tả một khác biệt điển hình giữa 2 cơ quan này nằm ở chuyện đi Tết sếp.

Mua đào chơi Tết

Người buôn gió

   *Đời cơm áo..ngày giáp tết..nặng trĩu..ước mơ!

Hôm nay mình ra phố , sau mấy ngày ngủ li bì ở nhà cho bõ mệt bởi chuyến đi Đà Nẵng. Định bụng đi mua cây đào, ngồi hàng nước nghe chuyện mua đào mọi người nói.

- Ôi trời cây đào hôm nọ 1 triệu giờ còn có 200, quất thì cây 300 giờ còn tám chục.

Ba ông tám mươi hơn Mười ông trẻ

Phạm Xuân Nguyên Phụ nữ TPHCM số tết Tân Mão 2011
Thông tin liên quan: Ông nhắng & trẻ 27/01/2011 Ông nhắng & trẻ 27/01/2011 10:34' AM Người ta thường quên tuổi Phạm Toàn vì tiếng cười ông còn giòn lắm, vì dáng điệu ông vẫn “nhắng” lắm, và vì sức nghĩ, sức viết của ông còn kinh lắm. Chất lượng tư duy phụ thuộc vào trí tâm, chứ không phải tuổi tác 26/08/2010 Chất lượng tư duy phụ thuộc vào trí tâm, chứ không phải tuổi tác 26/08/2010 09:05' PM Coócnây, một nhà văn nổi tiếng của Pháp trong tác phẩm “Lơ xít” của mình đã viết: “Tài năng không chờ đợi tuổi tác”. Chất lượng tư duy, một biểu hiện tài năng đầu tiên của con người cũng không phụ thuộc vào tuổi tác. Tâm và trí là hai yếu tố nền tảng quyết định mọi chất lượng tư duy của người... Tuổi trẻ là không ngủ yên 17/03/2010 Tuổi trẻ là không ngủ yên 17/03/2010 10:30' AM Trung tướng Đồng Sĩ Nguyên, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng, ví tuổi trẻ như một kho báu quốc gia cần được khai thác đúng cách. SVVN đã có cuộc trò chuyện với ông Nguyên Ngọc 04/07/2009 Nguyên Ngọc 04/07/2009 05:57' PM Tuổi trẻ: Giàu thông tin, nhưng còn bản lĩnh? 15/04/2009 Tuổi trẻ: Giàu thông tin, nhưng còn bản lĩnh? 15/04/2009 02:54' PM Hai mái đầu bạc, Nhà văn Nguyên Ngọc và GS-TS Lê Ngọc Trà, hai nhà văn hóa đã hàn huyên trong một buổi gặp gỡ, với những khắc khoải, suy tư về bản lĩnh thế hệ trẻ hôm nay, những người đang tiếp nối thế hệ của họ đưa đất nước tiếp tục phát triển. Nghĩ về dưỡng chất tâm hồn cho tuổi trẻ hôm nay 11/10/2008 Nghĩ về dưỡng chất tâm hồn cho tuổi trẻ hôm nay 11/10/2008 06:42' AM Vì sao tuổi trẻ hôm nay bị "suy dinh dưỡng tâm hồn"? Vì sao khi hai người cùng ngắm nhìn bầu trời đêm qua những chấn song cửa, một người chỉ thấy toàn màu đen, còn người kia lại thấy những vì sao lấp lánh?... Cuộc phỏng vấn thú vị về tuổi tác và trí tuệ 21/07/2005 Cuộc phỏng vấn thú vị về tuổi tác và trí tuệ 21/07/2005 09:02' AM Tiến sĩ Robert Betles, người Mỹ, từng là Giám đốc Viện quốc gia về những vấn đề lão hóa đã trả lời phỏng vấn của tờ Newsweek tại cuộc hội thảo quy mô quốc tế mới đây về vấn đề: "Lão hóa và người cao tuổi trong thế kỷ XXI". Chúng tôi xin trích dịch một phần nội dung trả lời của tiến sĩ để bạn đọc tham khảo... Ba ông sinh năm Giáp Thân (1932), đến năm Tân Mão này là 79 tuổi Tây, 80 tuổi Ta. Nhưng tôi không muốn nói đó là ba ông già vì các ông tuổi cao nhưng tâm trí còn rất trẻ. Hay nói cách khác, đó là những “lão nhi”. Lão nhi là gì? Là người già mà vẫn hồn nhiên như trẻ con, sống vui, sống khỏe, vui vẻ, yêu đời. Thì đến như ông tạo xoay vần vũ trụ, sự sống còn bị/ được người đời gọi là “Hóa nhi” nữa là “Trẻ tạo hóa đành hanh quá ngán” là câu Nguyễn Gia Thiều trách ông thời như trẻ con. Còn tôi nghĩ ra từ “Lão nhi” là để viết về ba ông tuổi tám mươi, nhưng mà sức sống của họ thì đến mười ông trẻ cũng khó theo kịp… PHẠM TOÀN: “Người cười”